Telefon: 0532 386 78 40 // 0506 052 37 66
MAHKEME İLAMLARI KESİNLEŞMEDEN İCRAYA KONULABİLİR Mİ
 
 
MAHKEME İLAMLARI KESİNLEŞMEDEN İCRAYA KONULABİLİR Mİ
 
 
Hukuk alanında az miktarda bilgisi olanların veya çeşitli sebeplerle yolu mahkeme ve icra salonlarına düşenlerin bilgisi olabileceği üzere, bir mahkemenin bir konu hakkında karar vermiş olması, mahkemenin kararına konu olan hakkınızı doğrudan almanız bakımından çoğu zaman yeterli değildir. Bu hususun istisnaları olmakla birlikte bu istisnalar çalışma konumuz dışında kaldığından ayrıca açıklama yapılmayacaktır. 
 
 
Konuyu somutlaştırmak gerekirse, örneğin, alacaklı olduğunuz iddiasıyla açmış olduğunuz davada, karar lehinize  çıkmış olsa bile bu kararla doğrudan alacağınızı tahsil edemezsiniz. Alacağınızı tahsil edebilmek için, lehinize aldığınız mahkeme kararını icra müdürlüğüne götürüp icra takibi başlatmanız gerekmektedir. Tabi ki bu anlatılan hususlar, borçlunuzun mahkeme kararına rağmen borcunu ödememesi ihtimaline binaen yapılacak zorunlu işlemlerdir. Bu örnekte, alacaklı olduğunuz kişi, dava sonucunda kararda belirtilen borcu öderse herhangi bir yola başvurmanız gerekmeyecektir. Fakat mahkeme kararına rağmen borcunuz ödenmezse, alacağınızı devletin icra müdürlükleri marifetiyle zorla tahsil etmek zorunda kalacaksınız. 
 
 
İlamların yani mahkeme kararlarının icraya konulabilmesi bakımından genel kural, herhangi bir yasal engel yoksa tüm ilamların kesinleşmeden icraya konulabilmesidir. Yani bir ilamın icraya konulabilmesi için kural olarak onun kesinleşmesine gerek yoktur. İstisnai nitelikte olan ve icraya konulması için kesinleşmesi aranan ilam türleri, Kanunlarda ve yüksek mahkeme içtihatlarında açıkça sayılmaktadır. Bu ilam türleri şunlardır:
 
1.Taşınmazlara ve taşınmaz mal üzerindeki ayni haklara ilişkin ilamlar.
2.Aile ve kişiler hukukuna ilişkin ilamlar.
3.Sayıştay ilamları.
4.Menfi tespit davası ilamları.
5.Gemilere ve bunlarla ilgili ayni haklara ilişkin ilamlar.
6.Kesinleşmeden icra edilemeyecek ilamlarda hükmedilen karşı vekalet ücreti ve yargılama giderleri.
7.Ceza mahkumiyeti hükümleri ve bu hükme bağlanan maddi sonuçlar
8.Kira tespit ilamları (12.11.1979 tarih 1979/1-3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı).
9.Yabancı Mahkeme ilamlarının tenfizi hakkındaki kararlar ( MÖHUK. 41/2 ).
10.İdare aleyhine açılan haciz veya ihtiyati haciz uygulamaları ile ilgili davalarda verilen kararlar (2577 sayılı İYUK 28/1)
11.Mülkiyetin tespitine ilişkin olmaları nedeniyle istihkak davasının kabulüne dair ilamlar.
12.Kal'e ilişkin davalar sonunda verilen kararların kesinleşmeden icrası ve daha sonra hükmün bozulması halinde, telafisi imkansız zararların meydana geleceği nazara alınarak, bu konuda verilen kararların da kesinleşmeden icra edilemeyeceği kabul edilmelidir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 02.03.2016 tarih 2014/8-812 E, 2016/214 sayılı kararı)
13...vb. ilamlar
 
 
 
ÖRNEK YARGITAY KARARLARI:
 
 
T.C YARGITAY
12.Hukuk Dairesi
Esas: 2019/ 10942
Karar: 2020 / 5968
Karar Tarihi: 30.06.2020
 
 Şirket ortaklığından çıkarılma ile çıkarılma payı ve kar payı ödenmesine ilişkin ilamlar kişiler hukukuna ilişkin, kayıt ve sicillerde değişiklik yaratan ilam niteliğinde olduğundan kesinleşmeden takibe konu edilmesi mümkün değildir
 
Aynı maddenin 2. fıkrası gereğince kişiler hukuku, aile hukuku ve taşınmaz mal ile ilgili ayni haklara ilişkin kararlar kesinleşmedikçe infaz edilemez.
 
Somut olayda, takip dayanağı ... Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi'nin 17/12/2018 tarih ve 2017/216 esas, 2018/1382 karar sayılı ilamında, "...2-Asıl davada;...b-Davacı ...'ün davalı ...Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti. ortaklığından çıkarılmasına, c-Çıkma bedeli olarak 2.227.331,65 TL çıkma payının davalı ...Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti'den tahsili ile davacı ...'e verilmesine, ç-Ayrıca 252.426,02 TL kar payının davalı ...Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti'den tahsili ile davacı ...'e verilmesine,... 3-Birleştirilen davada;...b-Davacı ...'ün davalı ...Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti ortaklığından çıkarılmasına, c-Çıkma bedeli olarak 1.782.618,36 TL çıkma payanın davalı ...Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti'nden tahsili ile davacı ...'e verilmesine, ç-Ayrıca 208.140,52 TL kar payının davalı ...Uluslararası Nakliyat Tic. Ltd. Şti'nden tahsili ile davacı ...'e verilmesine, ..." şeklinde hüküm kurulduğu, takip tarihi olan 23/01/2019 tarihi itibariyle dayanak ilamın kesinleşmemiş olduğu görülmektedir.
 
Takip talebi ve buna uygun olarak düzenlenen icra emrinin incelenmesinde, borçluların limited şirket olduğu, takip dayanağı ilamda şirket ortaklığından çıkarılma ile çıkarılma payı ve kar payı ödenmesine karar verildiği, ilamın kişiler hukukuna ilişkin, kayıt ve sicillerde değişiklik yaratan ilam niteliğinde olduğu anlaşılmakla kesinleşmeden takibe konu edilmesi mümkün değildir.
 
O halde, yukarıda açıklanan gerekçeyle şikayetin kabulü ile takibin iptaline karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup bölge adliye mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir. (www.sinerjimevzuat.com.tr adresinden alınmıştır)
 
 
 
T.C YARGITAY
12.Hukuk Dairesi
Esas: 2019/ 4734
Karar: 2020 / 2405
Karar Tarihi: 10.03.2020
 
İcraya konulması için kesinleşmesi gereken ilamlar
 
Borçlu vekilinin icra mahkemesine başvurusunda, takibe konu ilamın kesinleşmediğini, kesinleşmeden takip konusu yapılamayacağını ileri sürerek takibin iptaline karar verilmesini talep ettiği, ilk derece mahkemesince şikayetin kabulü ile takibin iptaline karar verildiği, alacaklı tarafından ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yoluna başvurulduğu,Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, şikayetin kabulü ile takibin iptali talebinin reddine karar verildiği, bu karara karşı borçlu tarafından temyiz yoluna başvurulduğu görülmektedir.
 
6100 sayılı HMK'nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla uygulanması gereken HUMK'nun 443/1(HMK. 367/1 m.) maddesi gereğince, temyiz kararın icrasını durdurmaz. Yani kural olarak kararın kesinleşmemiş olması, kararın yerine getirilmesini önlemez. Bu kuralın istisnaları da yine yasalarda düzenlenmiştir.
 
Taşınmaza ve buna ilişkin ayni haklara, aile ve şahsın hukukuna ilişkin ilamlar (HUMK.443/4 m.),
Mahkumiyete ilişkin ceza ilamlarının tazminat ve yargılama giderlerine ilişkin kısımları, (5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkındaki Kanun'un 4.maddesi),
Kira tespit ilamları (12.11.1979 tarih 1979/1-3 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı),
Menfi tespit davasına ilişkin ilamlar ( İİK 72. Madde),
Yabancı Mahkeme ilamlarının tenfizi hakkındaki kararlar ( MÖHUK. 41/2 ),
Sayıştay Kararları (832 sayılı Sayıştay Kanunu 64. Madde),
İdare aleyhine açılan haciz veya ihtiyati haciz uygulamaları ile ilgili davalarda verilen kararlar (2577 sayılı İYUK 28/1),
Mülkiyetin tespitine ilişkin olmaları nedeniyle istihkak davasının kabulüne dair ilamlar kesinleşmeden infaz edilemez.
Kal'e ilişkin davalar sonunda verilen kararların kesinleşmeden icrası ve daha sonra hükmün bozulması halinde, telafisi imkansız zararların meydana geleceği nazara alınarak, bu konuda verilen kararların da kesinleşmeden icra edilemeyeceği kabul edilmelidir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 02.03.2016 tarih 2014/8-812 E, 2016/214 sayılı kararı)
 
Somut olayda, takip dayanağı ilamın hüküm fıkrasının 2.paragrafında” 271 ada 1 parselde kayıtlı site içerisindeki 20 nolu bağımsız bölümde kayıtlı taşınmazda 25/10/2017 havale tarihli bilirkişi raporunda belirtilen şekilde binaya giriş yol kotundaki panjur sistemi ile yapılan kapı imalatı, binanın ... kat kotunda yapılan asansör kulesi, asansör kulesinin dış taş kaplaması ile asansör kapısı imalatı ve binanın zemin kat kotunda imal edilen pergole imalatının kal'i ile projesine uygun eski hale getirilmesine”denilmekte olup ilamda kal’e ilişkin hüküm bulunmaktadır. Anılan ilam bu haliyle yukarıda açıklanan nedenlerle kesinleşmeden takibe konu edilemez.
 
O halde, Bölge adliye mahkemesince, alacaklının istinaf başvurusunun HMK’nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz olup, bölge adliye mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.
 
SONUÇ: Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 21.Hukuk Dairesinin 18/01/2019 tarihli ve 2018/2370 E, 2019/62 K sayılı kararının yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nun 373/2. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 10/03/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi. (www.sinerjimevzuat.com.tr adresinden alınmıştır)
WhatsApp Destek